Kurs Vue.js · Moduł 8: Sloty i komponenty dynamiczne
Dynamic Components
W tej lekcji6
System transportu modułów w NOVA LAB pozwala podłączać różne panele do tego samego gniazda stacji - panel tlenu, panel wody, panel energii. Operator przełącza je jednym przyciskiem. Mógłbyś napisać łańcuch v-if i v-else-if z osobnym warunkiem dla każdego panelu, ale każdy nowy panel oznaczałby edycję szablonu, a łańcuch rósłby bez końca. Vue ma na to mechanizm dynamic components - specjalny element <component> z atrybutem :is, który renderuje ten komponent, na który akurat wskazujesz.
Podstawowa składnia
Implementacja przebiega w czterech krokach: importujesz wszystkie panele, tworzysz zmienną wskazującą aktywny panel, renderujesz ją przez <component :is> i dodajesz przyciski, które tę zmienną zmieniają. Do przechowania komponentu użyjemy shallowRef, czyli refa reagującego tylko na podmianę całej wartości:
<script setup>
import { ref, shallowRef } from 'vue'
import OxygenPanel from './OxygenPanel.vue'
import WaterPanel from './WaterPanel.vue'
import SolarPanel from './SolarPanel.vue'
const tabs = { OxygenPanel, WaterPanel, SolarPanel }
const currentTab = shallowRef(OxygenPanel)
</script>
<template>
<div class="station">
<nav>
<button
v-for="(comp, name) in tabs"
:key="name"
:class="{ active: currentTab === comp }"
@click="currentTab = comp"
>
{{ name }}
</button>
</nav>
<component :is="currentTab" />
</div>
</template>Pętla v-for po obiekcie tabs daje wartość, czyli komponent, i klucz, czyli jego nazwę na przycisku. Kliknięcie podmienia currentTab, a <component> renderuje nowy panel w tym samym miejscu; klasa active podświetla aktywny przycisk. Używamy shallowRef zamiast ref, bo nie potrzebujemy głębokiej reaktywności na obiekcie komponentu - Vue ostrzegłby nawet, że niepotrzebnie robi z komponentu obiekt reaktywny.
Co przyjmuje :is
Do :is możesz przekazać zaimportowany obiekt komponentu, jak wyżej, albo napis: nazwę komponentu zarejestrowanego globalnie przez app.component() lub nazwę zwykłego znacznika HTML. W poniższym przykładzie zmienna isLink decyduje, czy powstanie link, czy przycisk:
<template>
<!-- Zaimportowany komponent -->
<component :is="OxygenPanel" />
<!-- Nazwa komponentu zarejestrowanego globalnie -->
<component is="WaterPanel" />
<!-- Zwykły znacznik HTML -->
<component :is="isLink ? 'a' : 'button'">Open airlock</component>
</template>W <script setup> zaimportowane komponenty są zmiennymi, a nie zarejestrowanymi nazwami, dlatego tam zawsze przekazuj obiekt przez :is. Napis zadziała tylko dla komponentów zarejestrowanych globalnie.
KeepAlive
Domyślnie przełączenie komponentu niszczy stary i tworzy nowy. Kolejność hooków jest przewidywalna: stary panel dostaje onBeforeUnmount, potem onUnmounted, a nowy onMounted - od zera, więc przesunięty suwak czy wpisany tekst przepadają. Jeśli chcesz zachować stan, opakuj komponent w <KeepAlive>:
<template>
<KeepAlive>
<component :is="currentTab" />
</KeepAlive>
</template>Teraz komponent jest cachowany - wrócisz do niego z zachowanym stanem. Element panelu znika z dokumentu, ale instancja z całym stanem czeka w pamięci. Sam <KeepAlive> nie renderuje żadnego elementu w DOM.
KeepAlive - include i exclude
Nie każdy panel warto trzymać w pamięci. Atrybuty include i exclude porównują nazwę komponentu z listą, a max ogranicza rozmiar cache:
<template>
<!-- Tylko te komponenty -->
<KeepAlive :include="['OxygenPanel', 'WaterPanel']">
<component :is="currentTab" />
</KeepAlive>
<!-- Wszystkie oprócz tych -->
<KeepAlive :exclude="['HeavyModule']">
<component :is="currentTab" />
</KeepAlive>
<!-- Limit cache (LRU) -->
<KeepAlive :max="5">
<component :is="currentTab" />
</KeepAlive>
</template>Skąd komponent ma nazwę? Plik z <script setup> dostaje ją automatycznie od nazwy pliku (od Vue 3.2.34), więc OxygenPanel.vue nazywa się OxygenPanel. Lista może być też napisem z przecinkami albo wyrażeniem regularnym. Przy max cache działa jak LRU: gdy zabraknie miejsca, Vue niszczy instancję najdawniej używaną. Panel spoza include zachowuje się jak bez KeepAlive.
Lifecycle hooks z KeepAlive
Cachowane komponenty mają dwa dodatkowe hooki, bo zamiast niszczenia są tylko odpinane:
<script setup>
import { onActivated, onDeactivated } from 'vue'
onActivated(() => {
console.log('Panel aktywowany (widoczny)')
// Odśwież dane, wznów timery
})
onDeactivated(() => {
console.log('Panel deaktywowany (ukryty)')
// Zatrzymaj timery, zapisz stan
})
</script>Przy pierwszym renderze panel dostaje onMounted, a zaraz po nim onActivated, bo ten hook działa także przy montowaniu. Przy przełączeniu stary panel dostaje onDeactivated zamiast onUnmounted, a nowy onActivated. Po powrocie nie ma już onMounted - tylko onActivated.
Props na dynamicznych komponentach
Możesz przekazywać props i nasłuchiwać zdarzeń jak przy zwykłym komponencie; trafią do tego panelu, który jest akurat wyrenderowany:
<template>
<component
:is="currentTab"
:station="stationData"
@alert="handleAlert"
/>
</template>Kiedy więc <component :is>, a kiedy v-if? Dwa stałe warianty spokojnie obsłuży v-if. Gdy komponentów jest wiele i chcesz przełączać się między nimi dynamicznie, <component :is> daje czystszy szablon.
Moja rada: trzymaj panele w tablicy obiektów { name, component } - przyciski wygenerujesz jednym v-for, a aktywny podświetlisz porównaniem currentTab === tab.component. W edytorze poniżej tak właśnie zbudowane są trzy panele, a KeepAlive pilnuje, by suwak poziomu tlenu nie wracał do wartości startowej.
Zapamiętaj: <component :is> to uniwersalne gniazdo stacji - wpinasz dowolny panel, a KeepAlive zachowuje jego stan, gdy chwilowo go odpinasz.
Kod do tej lekcji: App.vue
<script setup>
import { shallowRef } from 'vue'
import OxygenPanel from './OxygenPanel.vue'
import WaterPanel from './WaterPanel.vue'
import SolarPanel from './SolarPanel.vue'
const tabs = [
{ name: 'Tlen', component: OxygenPanel },
{ name: 'Woda', component: WaterPanel },
{ name: 'Energia', component: SolarPanel }
]
const currentTab = shallowRef(OxygenPanel)
</script>
<template>
<div class="nova-lab">
<h1>Dynamic Components</h1>
<nav class="tabs">
<button
v-for="tab in tabs"
:key="tab.name"
:class="{ active: currentTab === tab.component }"
@click="currentTab = tab.component"
>
{{ tab.name }}
</button>
</nav>
<KeepAlive>
<component :is="currentTab" />
</KeepAlive>
</div>
</template>
<style scoped>
.nova-lab {
background: #0a0e27;
color: #00ff88;
min-height: 100vh;
padding: 20px;
font-family: monospace;
}
h1 { color: #00ff88; margin-bottom: 20px; }
.tabs {
display: flex;
gap: 5px;
margin-bottom: 15px;
}
.tabs button {
background: rgba(0, 180, 216, 0.1);
border: 2px solid #00b4d8;
color: #00b4d8;
padding: 10px 20px;
cursor: pointer;
font-family: monospace;
font-weight: bold;
}
.tabs button.active {
background: #00b4d8;
color: #0a0e27;
}
</style>Hasła z dokumentacji w tej lekcji
Widzisz błąd w tej lekcji?
Sprawdź się
Odpowiedz na pytania z tej lekcji. Wybierz odpowiedź, a od razu zobaczysz, czy jest poprawna.
1. Jak wyrenderować dynamiczny komponent w Vue?
2. Co można przekazać do atrybutu :is w <component>?
Zadania praktyczne w grze
- Edytor kodu
Stwórz system tabów z <component :is> przełączający między trzema komponentami: OxygenPanel, WaterPanel, SolarPanel.
- Układanie w pionie
Uporządkuj kroki implementacji dynamicznego komponentu:
- Klikanie w kolejności
Ułóż kod dynamicznego komponentu z przyciskami:
- Edytor kodu
Stwórz komponent z listą tabów w tablicy i renderuj aktywny komponent przez <component :is>. Podświetl aktywny tab.